50% koszty uzyskania przychodu – zasady stosowania w branży IT

50% koszty uzyskania przychodu to jedna z najczęściej stosowanych preferencji podatkowych w odniesieniu do działalności twórczej. W szczególności 50% koszty uzyskania przychodu znajdują szerokie zastosowanie w branży IT, gdzie praca specjalistów bardzo często prowadzi do powstania utworów w rozumieniu prawa autorskiego.

Czytając ten artykuł dowiesz się między innymi kiedy można zastosować 50% koszty uzyskania przychodu, na czym polega ewidencja prac twórczych, jak ustalać honorarium autorskie, kiedy 50% koszty uzyskania przychodu nie mogą być stosowane, jakie formy zatrudnienia pozwalają na rozliczanie 50% KUP, kiedy wynagrodzenie pracowników IT może być zwolnione z PIT, czym jest utwór i jakie znaczenie ma dla 50% KUP oraz jakie korzyści daje stosowanie 50% kosztów uzyskania przychodu.

SPIS TREŚCI 

1. 50% koszty uzyskania przychodu dla twórców z branży IT
2. Ewidencja prac twórczych a 50% koszty uzyskania przychodu
3. Kalkulacja honorarium autorskiego przy 50% kosztach uzyskania przychodu
4. Kiedy nie można stosować 50% kosztów uzyskania przychodu
5. Formy zatrudnienia a 50% koszty uzyskania przychodu
6. Ulga dla młodych a 50% koszty uzyskania przychodu
7. Czym jest utwór w kontekście 50% kosztów uzyskania przychodu
8. Korzyści ze stosowania 50% kosztów uzyskania przychodu
9. FAQ

50% koszty uzyskania przychodu dla twórców z branży IT

Dla specjalistów z branży IT – takich jak programiści, analitycy IT, administratorzy systemów, specjaliści ds. cyberbezpieczeństwa, architekci IT czy inżynierowie DevOps – wykonujących w ramach swojej aktywności zawodowej działalność twórczą, polski ustawodawca przewidział możliwość stosowania preferencyjnych, 50% kosztów uzyskania przychodu z tytułu praw autorskich.

Preferencja ta polega na zastosowaniu podwyższonych kosztów podatkowych do tej części wynagrodzenia, która stanowi honorarium za przeniesienie autorskich praw majątkowych lub udzielenie licencji do utworu.

Ewidencja prac twórczych a 50% koszty uzyskania przychodu

Zgodnie z ogólną interpretacją podatkową Ministra Finansów z 18 września 2020 r. (nr DD3.8201.1.2018), zastosowanie 50% kosztów uzyskania przychodu wymaga spełnienia określonych warunków Do najważniejszych należą:

• Powstanie utworu w ramach stosunku pracy będącego przedmiotem prawa autorskiego,
• Posiadanie obiektywnych dowodów jego stworzenia,
• Wyraźne wyodrębnienie honorarium autorskiego od innych składników wynagrodzenia pracownika,
• Dokumentowanie utworów wytworzonych przez pracowników,
• Odpowiednie zapisy w umowach o pracę, regulaminach wynagradzania i innych dokumentach wewnętrznych dotyczących 50% kosztów uzyskania przychodu,
• Prowadzenie przez pracodawcę ewidencji i rejestru utworów.

Brak takiej dokumentacji może skutkować zakwestionowaniem prawa do 50% kosztów uzyskania przychodu w trakcie kontroli podatkowej

Kalkulacja honorarium autorskiego przy 50% kosztach uzyskania przychodu

Ustalenie wysokości honorarium autorskiego, do którego stosuje się 50% koszty uzyskania przychodu, należy do stron stosunku pracy.

W praktyce stosuje się m.in. metody:

• opartą na wyliczeniu czasu pracy poświęconego na stworzenie utworów;
• opartą na parametrze procentowym (% całości wynagrodzenia);
• kwotową (konkretnie określona kwota honorarium autorskiego).

Kalkulacja honorarium autorskiego wymaga indywidualnego podejścia uwzględniającego rzeczywisty charakter zaangażowania pracowników.

Warto też zwrócić uwagę na fakt, że honorarium autorskie otrzymywane za przeniesienie autorskich praw majątkowych, czy udzielenie licencji do utworu nie jest uwzględniane przy obliczaniu minimalnego wynagrodzenia za pracę. Dlatego należy mieć na uwadze, by w przypadku np. pracowników, w umowach o pracę wartość wynagrodzenia po odjęciu honorarium autorskiego nie była niższa niż wysokość wynagrodzenia minimalnego.

Kiedy nie można stosować 50% kosztów uzyskania przychodu

Należy pamiętać, że 50% koszty uzyskania przychodu nie przysługują w każdej sytuacji. Przykładowo, wynagrodzenie wypłacane za okres urlopu wypoczynkowego nie może być objęte 50% KUP, ponieważ w tym czasie nie powstają utwory.

Formy zatrudnienia a 50% koszty uzyskania przychodu

Autorskie 50% koszty uzyskania przychodu mogą być stosowane niezależnie od formy zatrudnienia pracownika, zarówno przy umowie o pracę, jak i przy umowach cywilnoprawnych.

Kluczowe znaczenie ma jednak prawidłowe ukształtowanie treści umowy, w szczególności wyodrębnienie honorarium autorskiego z tytułu przeniesienia majątkowych praw autorskich lub udzielenia licencji. i wskazanie przedmiotu praw autorskich.

• Umowa o pracę: wymagane jest precyzyjne wskazanie, jaka część wynagrodzenia dotyczy rozporządzania prawami autorskimi.
• Umowa zlecenie lub umowa o dzieło: umowa może być mniej sformalizowana, ale nadal wymaga jednoznacznego określenia przedmiotu przeniesienia praw oraz wykazania, że wykonywane czynności mający charakter twórczy i prowadzą do powstania utworu.

Ulga dla młodych a 50% koszty uzyskania przychodu

W określonych przypadkach wynagrodzenie młodych informatyków (do 26. roku życia) może korzystać ze zwolnienia z PIT, nawet jeśli dotyczy działalności twórczej.

Przykład: Firma prowadzi działalność gospodarczą w zakresie projektowania i tworzenia oprogramowania. Na potrzeby projektów zawierała m.in. umowy zlecenia z osobami poniżej 26 roku życia. Zleceniobiorcy w ramach tych umów wykonywali usługi m.in. projektowania, tworzenia i programowania aplikacji oraz systemów komputerowych, opracowywania dokumentacji, analizowania, testowania, modyfikacji i rozwoju tworzonego oprogramowania.

Umowy zlecenia przewidywały przeniesienie na spółkę autorskich praw majątkowych do utworów (lub ich części), wytworzonych w związku z wykonaniem lub wskutek wykonania umowy.

Wynagrodzenie zleceniobiorców składało się z jednego składnika, który obejmował wszelkie należności spółki na rzecz zleceniobiorcy, w tym także należność za przeniesienie autorskich praw majątkowych do utworów. Honorarium autorskie nie było wyodrębniane kwotowo w umowie zlecenia. Zleceniobiorcy nie prowadzili ewidencji czasu poświęconego na wytworzenie praw autorskich. Wynagrodzenia zleceniobiorców nie miały przekraczać w roku podatkowym kwoty 85.528 zł.

Przedsiębiorca zapytał organ podatkowy, czy wynagrodzenie zleceniobiorców może być w całości zwolnione z podatku dochodowego w ramach tzw. ulgi dla młodych.

Organ podatkowy potwierdził: Wynagrodzenie z umowy zlecenia, w którym nie zostało wyodrębnione kwotowo honorarium autorskie, może w całości korzystać ze zwolnienia z PIT w ramach ulgi dla młodych (z uwzględnieniem limitu 85.528 zł).

Czym jest utwór w kontekście 50% kosztów uzyskania przychodu

Podstawą zastosowania 50% kosztów uzyskania przychodu jest powstanie utworu, czyli przejawu działalności twórczej o indywidualnym charakterze. Utworem może być m.in.:

• program komputerowy,
• fragment kodu źródłowego,
• dokumentacja techniczna,
• baza danych o indywidualnym charakterze.

Kluczowe znaczenie dla posiadania praw autorskich mają dwie cechy: oryginalność (indywidualny wkład twórcy) i utrwalenie. (np. w formie pliku).

Należy pamiętać, że utwór nie musi być ukończony, aby twórca mógł skorzystać z wyższych kosztów uzyskania przychodu. Wystarczy, że utwór będzie odpowiednio utrwalony, np. fragment kodu źródłowego zapisany w repozytorium.

Korzyści ze stosowania 50% kosztów uzyskania przychodu

50% koszty uzyskania przychodu stanowią jedną z najbardziej efektywnych form optymalizacji podatkowej dla firm zatrudniających pracowników twórczych.

Pozwalają one:

• obniżyć podstawę opodatkowania,
• zwiększyć wynagrodzenie netto pracowników,
• zachować konkurencyjność na rynku IT bez podnoszenia kosztów brutto.

Warunkiem bezpieczeństwa podatkowego jest prawidłowe wdrożenie mechanizmu 50% kosztów uzyskania przychodu.

FAQ

Czym są 50% koszty uzyskania przychodu?

50% koszty uzyskania przychodu to preferencja podatkowa polegająca na zastosowaniu podwyższonych kosztów podatkowych do przychodów uzyskiwanych z tytułu korzystania z praw autorskich lub rozporządzania nimi. Oznacza to, że połowa przychodu objętego honorarium autorskim nie podlega opodatkowaniu PIT.

Kto może stosować 50% koszty uzyskania przychodu?

50% koszty uzyskania przychodu mogą stosować osoby wykonujące działalność twórczą, których praca prowadzi do powstania utworu w rozumieniu prawa autorskiego. W praktyce są to m.in. programiści, analitycy IT, architekci systemów, specjaliści DevOps, projektanci UX oraz inni twórcy, o ile spełnione są warunki formalne.

Jakie warunki trzeba spełnić, aby zastosować 50% koszty uzyskania przychodu?

Aby zastosować 50% koszty uzyskania przychodu, muszą zostać spełnione m.in. następujące warunki:

• powstanie utworu objętego prawem autorskim,
• istnienie dowodów potwierdzających jego stworzenie,
• wyodrębnienie honorarium autorskiego w wynagrodzeniu,
• zapisy dotyczące praw autorskich w umowie,
• prowadzenie ewidencji utworów.

Czy ewidencja prac twórczych jest konieczna przy 50% kosztach uzyskania przychodu?

Tak, ewidencja prac twórczych jest kluczowym elementem umożliwiającym stosowanie 50% kosztów uzyskania przychodu. Brak ewidencji może skutkować zakwestionowaniem prawa do preferencji przez organy podatkowe.

Czy istnieje limit stosowania 50% kosztów uzyskania przychodu?

Tak, 50% koszty uzyskania przychodu podlegają rocznemu limitowi określonemu w ustawie o PIT. Po jego przekroczeniu podatnik nie może stosować podwyższonych kosztów do kolejnych przychodów w danym roku podatkowym.

Autor:

Ewa Branicka-Kublik, Junior Manager,  MDDP Outsourcing Polska – biuro Warszawa

Źródła:

• Wydawnictwo Gofin, Wynagrodzenie ze zlecenia młodych informatyków może być zwolnione z PIT – interpretacja KIS
• Ustawa o PIT, https://www.podatki.gov.pl/pit/wyjasnienia-pit/interpretacja-ogolna-50-kup/
• https://www.traple.pl/interpretacja-ogolna-ws-50-kosztow-uzyskania-przychodow-koniec-watpliwosci-pracodawcow/

Poszukują Państwo polecanego i profesjonalnego partnera, który wspiera firmy w zakresie księgowości, kadr i płac? Zapraszamy do kontaktu – wspólnie znajdziemy rozwiązania najlepiej dopasowane do Państwa potrzeb.